Ngày 6/8, giá vàng giao ngay quốc tế trong phiên có lúc quay lại mốc 4300 USD/ounce, lần đầu tiên kể từ 18/6. Đến giữa phiên châu Á, vàng London đứng quanh 4262 USD/ounce, tăng nhẹ trong ngày. Chỉ trong hai phiên, giá vàng đã tăng nhanh hơn 200 USD từ vùng giằng co quanh 4000 USD, khiến nhiều nhà đầu tư phải xem xét lại nhận định trước đó: đợt điều chỉnh mang tính giai đoạn của vàng đã kết thúc chưa? Cánh gió thị trường vàng đang chỉ về hướng nào?
Xét về yếu tố dẫn dắt, đà tăng lần này không phải do một yếu tố tích cực đơn lẻ, mà là kết quả cộng hưởng của ba yếu tố: địa chính trị, dữ liệu vĩ mô Mỹ và kỳ vọng chính sách tiền tệ.
Ba yếu tố tích cực cộng hưởng: Vì sao giá vàng tăng nhanh
Dữ liệu việc làm yếu, kỳ vọng tăng lãi suất hạ nhiệt
ADP Mỹ công bố dữ liệu việc làm khu vực tư nhân tháng 7 cho thấy số việc làm mới trong tháng chỉ đạt 44.000, không chỉ thấp hơn mức 70.000 mà thị trường dự kiến mà còn thấp hơn rõ rệt so với kỳ trước. Đà chậm lại của việc làm được hiểu là tín hiệu thị trường lao động Mỹ hạ nhiệt, khiến kỳ vọng Fed tăng lãi suất vào tháng 9 giảm rõ rệt. Đối với vàng – tài sản không sinh lời – kỳ vọng lãi suất giảm đồng nghĩa chi phí cơ hội nắm giữ thấp hơn, trực tiếp tạo ra hỗ trợ về giá. Quan trọng hơn, thị trường đang hướng sự chú ý tới báo cáo việc làm phi nông nghiệp tháng 7 sắp công bố; nếu tiếp tục yếu, chuỗi logic “việc làm hạ nhiệt – chính sách đổi chiều” sẽ được xác nhận, vàng có thể có thêm động lực tăng bền vững hơn.
Tia hy vọng từ đàm phán eo biển Hormuz
Về địa chính trị cũng xuất hiện thay đổi mới. Theo truyền thông Mỹ, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Bessent ngày 4/8 cho biết thỏa thuận về việc mở lại eo biển Hormuz có thể đạt được trong ngày 4 hoặc 5; sau đó phía Iran cũng bày tỏ thỏa thuận với Oman về việc mở lại tuyến đường thủy quan trọng này gần như đã hoàn tất. Eo biển Hormuz là một trong những tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng nhất toàn cầu; viễn cảnh thông hành được cải thiện đã làm dịu lo ngại năng lượng đẩy lạm phát, đồng thời làm suy yếu chuỗi “lạm phát năng lượng – kỳ vọng thắt chặt” vốn kìm hãm giá vàng trước đó. Giới phân tích chỉ ra rằng tác động của tình hình Trung Đông đối với vàng đang chuyển từ “kìm hãm” sang “hỗ trợ”: địa chính trị dịu bớt làm giảm kỳ vọng Fed cần duy trì thắt chặt, chỉ số USD lình xình gần đáy 6 tuần cũng hỗ trợ thêm cho vàng niêm yết bằng USD.
Làn sóng ngân hàng trung ương mua vàng: “tấm đệm an toàn” vững chắc nhất cho giá vàng
Nếu tin tức ngắn hạn là “cò mồi” của đà phục hồi, thì việc các ngân hàng trung ương toàn cầu liên tục mua vàng đã xây dựng nền đáy trung – dài hạn vững chắc cho giá vàng. Dữ liệu Hội đồng Vàng Thế giới cho thấy trong quý II/2026, các ngân hàng trung ương và tổ chức chính thức khác trên toàn cầu đã mua ròng tổng cộng 289 tấn vàng dự trữ, tăng 62% so với cùng kỳ; hoạt động mua vàng của ngân hàng trung ương nhiều nước đều phục hồi; 45% số ngân hàng trung ương được khảo sát dự kiến sẽ tăng dự trữ vàng trong vòng một năm tới, phản ánh vị thế của vàng trong dự trữ chính thức ngày càng cao. Ngân hàng trung ương Trung Quốc cũng là lực lượng mua chủ lực: dữ liệu Hiệp hội Vàng Trung Quốc công bố ngày 6/8 cho thấy nửa đầu năm 2026, Trung Quốc tăng nắm giữ 40,12 tấn vàng, đến cuối tháng 6 dự trữ đạt 2346,45 tấn, đứng thứ năm toàn cầu, và đã tăng liên tục 20 tháng kể từ tháng 11/2024.
Giới chuyên gia trong ngành cho rằng động lực cốt lõi khiến ngân hàng trung ương mua vàng có hai: một là nhu cầu đa dạng hóa tài sản dự trữ, hai là rủi ro địa chính trị gia tăng thúc đẩy nhu cầu phân tán rủi ro sang tài sản ngoài USD. Nhu cầu mang tính cơ cấu này khác với hoạt động lướt sóng ngắn hạn của nhà đầu tư thông thường, không dễ đảo chiều trước biến động ngắn hạn của giá vàng, vì vậy được coi là hỗ trợ dài hạn đáng tin cậy nhất cho giá vàng.
Quan điểm tổ chức: Quanh 4000 USD rất có thể là đáy của đợt này
Nhóm tài sản vĩ mô của Bộ phận nghiên cứu CITIC Securities cho rằng vàng vẫn nằm trong xu hướng tăng lớn bắt đầu từ 2015, ba lý do dài hạn chưa thay đổi: thâm hụt ngân sách liên bang Mỹ tăng gần như không thể đảo ngược; phản toàn cầu hóa và xung đột địa chính trị gia tăng vẫn là nền tảng định giá vàng; ngân hàng trung ương toàn cầu tiếp tục mua vàng quy mô lớn. Đợt giảm lần này chỉ là điều chỉnh tạm thời trong xu hướng tăng, mức thoái lui hiện tại đã gần cực trị lịch sử, vùng quanh 4000 USD/ounce rất có thể là vùng đáy của đợt này. Nhìn về nửa cuối năm, tác động của tình hình eo biển Hormuz đối với giá vàng sẽ chuyển từ kìm hãm sang hỗ trợ, chính sách tiền tệ của Fed có thể lạc quan hơn kỳ vọng thị trường, cộng thêm chi tiêu quân sự Mỹ tăng vọt đẩy thâm hụt lên cao, giá vàng trong năm có khả năng quay lại xu hướng tăng.
Tuy nhiên cũng có chuyên gia cảnh báo rằng nhiều yếu tố tích cực không có nghĩa xu hướng tăng một chiều sẽ thuận buồm xuôi gió. Võ Tắc Vỹ, nghiên cứu viên đặc biệt của Ngân hàng Sushang, chỉ ra rằng thị trường giai đoạn tới vẫn nằm trong trạng thái giằng co nhiều – ít, logic xu hướng tăng lớn chưa bị phá vỡ, nhưng biến động ngắn hạn có thể phóng đại – giá vàng tăng tiếp cần dữ liệu lạm phát và việc làm Mỹ yếu đi liên tục để xác nhận chính sách đổi chiều, còn địa chính trị có thể đảo chiều bất cứ lúc nào, các biến số liên quan vẫn sẽ gây nhiễu kỳ vọng thị trường.
Diễn biến thị trường vàng Việt Nam: Vàng miếng SJC tăng theo
Đà phục hồi của thị trường quốc tế đồng thời lan tỏa sang thị trường nội địa Việt Nam. Chiều 6/8, giá vàng miếng SJC tại Việt Nam được nhiều thương hiệu niêm yết tăng, giá bán ra phổ biến lên 142,7 triệu đồng/lượng, một số thương hiệu tăng vài trăm nghìn đồng so với ngày trước. Quy đổi (chưa gồm thuế phí), giá vàng quốc tế khoảng 137 triệu đồng/lượng, giá trong nước vẫn cao hơn giá quốc tế một mức nhất định, phản ánh sức mua nội địa bền bỉ. Với nhà đầu tư Việt Nam, biến động tỷ giá VND và kỳ vọng lạm phát trong nước vẫn là yếu tố quan trọng khi cân nhắc phân bổ vàng; trong bối cảnh giá vàng trong nước và quốc tế duy trì tương quan, mức premium tương đối ổn định, vàng vẫn được xem là công cụ hữu hiệu phòng ngừa rủi ro mất giá tiền tệ.
Cánh gió thị trường vàng: ba tín hiệu then chốt
Nhìn tổng thể, cánh gió thị trường vàng hiện có thể tóm tắt thành ba điểm:
- Thứ nhất, lộ trình chính sách của Fed. Dữ liệu việc làm phi nông nghiệp tháng 7 là cửa sổ quan sát quan trọng nhất trong thời gian tới; nếu việc làm tiếp tục yếu, kỳ vọng tăng lãi suất giảm thêm, không gian tăng giá của vàng sẽ mở ra; ngược lại cần cảnh giác đà tăng bị cản trở.
- Thứ hai, tiến triển đàm phán eo biển Hormuz. Nếu thỏa thuận chính thức đạt được, lo ngại lạm phát năng lượng dịu bớt, logic thắt chặt càng suy yếu; nếu đàm phán đảo chiều, tâm lý tránh rủi ro có thể đẩy giá vàng tăng trở lại, nhưng hướng đi lại càng khó xác định hơn.
- Thứ ba, nhịp độ mua vàng của ngân hàng trung ương. Lượng mua ròng 289 tấn trong quý II đã tạo mức cao mới kể từ quý I/2024; xu hướng này có duy trì hay không sẽ trực tiếp quyết định độ sâu điều chỉnh và độ vững chắc của vùng đáy giá vàng.
Nhìn chung, giá vàng đã phục hồi nhanh sau khi nhận được hỗ trợ mạnh quanh 4000 USD, kỹ thuật và cơ bản cộng hưởng, xác suất quay lại xu hướng tăng trong năm đang tăng lên. Nhưng như nhiều chuyên gia nhận định, quá trình tăng rất có thể đi kèm biến động và điều chỉnh đáng kể; nhà đầu tư khi nắm bắt xu hướng cũng cần giữ bình tĩnh trước biến động ngắn hạn, không nên quá lạc quan vào xu hướng một chiều.
