Giá vàng SJC Việt Nam lại phá 152 triệu VND: Giai đoạn mua vàng trong bối cảnh kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất và tâm lý phòng hộ toàn cầu
Ngày 27 tháng 9 năm 2026, thị trường vàng Việt Nam lại có một tin tức lớn – giá vàng SJC Việt Nam (vàng 24K tinh khiết) đã vượt mốc 152 triệu đồng/lượng, tăng khoảng 0,66% so với ngày trước, lập kỷ lục mới kể từ đầu năm 2026. Dữ liệu này không chỉ thiết lập kỷ lục giá vàng gần đây mà còn làm dấy lên cuộc thảo luận rộng rãi trên thị trường về "giai đoạn mua vàng". Trong bối cảnh kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cắt giảm lãi suất ngày càng nóng lên và rủi ro địa chính trị toàn cầu gia tăng, giá trị của vàng như một tài sản trú ẩn truyền thống lại một lần nữa được khẳng định, trong khi sự mất giá liên tục của đồng Việt Nam lại cung cấp thêm sự hỗ trợ cho giá vàng tăng.
Bài viết này sẽ phân tích logic đằng sau hiện tượng này từ bốn khía cạnh: diễn biến thị trường hiện tại, các yếu tố thúc đẩy, phân tích ngành và chiến lược đầu tư, nhằm cung cấp tài liệu tham khảo cho các nhà đầu tư.
I. Diễn biến thị trường hiện tại: Giá vàng SJC Việt Nam lập kỷ lục mới trong năm, giá vàng quốc tế đồng loạt tăng mạnh
Ngày 27 tháng 9 năm 2026, thị trường vàng Việt Nam đã đến một thời điểm quan trọng. Theo dữ liệu từ Hiệp hội Vàng Việt Nam, giá vàng SJC Việt Nam (vàng 24K tinh khiết) đã vượt mốc 152 triệu đồng/lượng, tăng khoảng 0,66% so với ngày trước, lập kỷ lục mới kể từ đầu năm 2026. Mức giá này không chỉ cao hơn mốc 151 triệu đồng ngày 23 tháng 9 mà còn gần với mức cao kỷ lục 153 triệu đồng được thiết lập vào tháng 12 năm 2025. Cùng lúc đó, giá vàng quốc tế cũng tăng mạnh, giá vàng giao ngay tại London vượt mốc 5300 USD/ounce, tăng khoảng 1,2% so với tuần trước, lập kỷ lục mới trong gần ba tháng.
Xét về hiệu suất thị trường, sự tăng giá của vàng Việt Nam cho thấy sự liên kết rõ rệt với thị trường vàng toàn cầu. Một mặt, sự tăng giá của vàng quốc tế trực tiếp đẩy chi phí vàng được định giá bằng USD lên cao, trong khi sự mất giá liên tục của đồng Việt Nam càng khuếch đại mức tăng này; mặt khác, nhu cầu mua vàng của các nhà đầu tư trong nước Việt Nam tăng vọt, đặc biệt là doanh số vàng thỏi và vàng miếng, theo thống kê của Hiệp hội Vàng Việt Nam, doanh số vàng thỏi và vàng miếng trong ba tuần đầu tháng 9 đã tăng 15% so với cùng kỳ tháng trước, trong khi doanh số trang sức giảm 8%, phản ánh sự chuyển dịch của nhà đầu tư từ "mua vàng tiêu dùng" sang "mua vàng đầu tư".
II. Phân tích các yếu tố thúc đẩy: Ba lực lượng cùng đẩy giá vàng tăng
1. Kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất nóng lên, đồng USD suy yếu hỗ trợ giá vàng
Gần đây, những phát biểu ôn hòa của các quan chức Fed là yếu tố cốt lõi thúc đẩy giá vàng tăng. Ngày 25 tháng 9, Chủ tịch Fed Powell đã phát biểu tại một phiên điều trần của Quốc hội rằng, xét đến tốc độ giảm lạm phát và các dấu hiệu tăng trưởng kinh tế chậm lại, Fed có thể bắt đầu cắt giảm lãi suất trong quý IV năm 2026. Tuyên bố này đã tạo ra kỳ vọng về sự suy yếu của đồng USD, và vàng, với tư cách là tài sản thay thế cho USD, giá của nó tự nhiên được hỗ trợ. Dữ liệu cho thấy chỉ số USD gần đây đã giảm từ 105 xuống 102,5, lập mức thấp nhất trong gần nửa năm, trong khi giá vàng tăng từ 5200 USD/ounce lên 5300 USD/ounce, cho thấy mối quan hệ nghịch đảo rõ rệt.
Đối với thị trường Việt Nam, sự suy yếu của đồng USD có nghĩa là áp lực tỷ giá của đồng Việt Nam so với USD giảm bớt, nhưng xu hướng mất giá của đồng Việt Nam vẫn không thay đổi. Do kinh tế Việt Nam phụ thuộc vào xuất khẩu, sự tăng giá của USD thường dẫn đến sự mất giá của đồng Việt Nam, và vàng, với tư cách là hàng hóa cứng, giá của nó khi được định giá bằng đồng Việt Nam tự nhiên tăng. Ngoài ra, kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất cũng làm giảm chi phí cơ hội khi nắm giữ vàng (vì vàng không sinh lãi, mà việc cắt giảm lãi suất sẽ làm giảm lợi suất của các tài sản khác), từ đó thu hút nhiều nhà đầu tư phân bổ vào vàng hơn.
2. Tâm lý phòng hộ toàn cầu gia tăng, rủi ro địa chính trị thúc đẩy nhu cầu vàng
Bên cạnh các yếu tố chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), rủi ro địa chính trị toàn cầu cũng là động lực quan trọng đẩy giá vàng tăng. Gần đây, tình hình Trung Đông tiếp tục căng thẳng, xung đột giữa Iran và Israel leo thang, khiến giá dầu thô biến động mạnh, và vàng, với vai trò là tài sản trú ẩn an toàn, nhu cầu cũng tăng theo. Ngoài ra, sự kéo dài của xung đột Nga-Ukraine, lo ngại về suy thoái kinh tế châu Âu và sự mất giá của tiền tệ các thị trường mới nổi đều thúc đẩy các nhà đầu tư chuyển sang vàng để phòng ngừa rủi ro.
Tại thị trường Việt Nam, tâm lý trú ẩn này đặc biệt rõ rệt. Do nền kinh tế Việt Nam phụ thuộc nhiều vào thương mại quốc tế, rủi ro địa chính trị có thể gây cản trở xuất khẩu, từ đó ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế, vì vậy các nhà đầu tư Việt Nam có xu hướng nắm giữ vàng như một công cụ bảo toàn tài sản. Theo dữ liệu của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, trong nửa đầu năm 2026, lượng dự trữ vàng của Việt Nam tăng 8% so với cùng kỳ năm 2025, đạt khoảng 100 tấn, phản ánh sự coi trọng vàng của ngân hàng trung ương.
3. Đồng Việt Nam liên tục mất giá, khuếch đại đà tăng giá vàng
Sự mất giá của đồng Việt Nam là một yếu tố quan trọng khác thúc đẩy giá vàng Việt Nam tăng. Kể từ năm 2026, tỷ giá hối đoái của đồng Việt Nam so với Đô la Mỹ đã giảm từ 23.500 VND/USD xuống 25.000 VND/USD, tương đương mức giảm khoảng 6,4%. Xu hướng mất giá này chủ yếu bắt nguồn từ tốc độ tăng trưởng kinh tế chậm lại của Việt Nam (GDP tăng 5,2% trong nửa đầu năm 2026, thấp hơn mức 5,8% của năm 2025), thặng dư thương mại gia tăng (thặng dư thương mại trong nửa đầu năm đạt 12 tỷ USD) và sự mạnh lên của đồng Đô la Mỹ.
Đối với các nhà đầu tư Việt Nam, chức năng bảo toàn giá trị của vàng là vô cùng quan trọng. Do đồng Việt Nam mất giá, sức mua của người nắm giữ đồng Việt Nam giảm, trong khi vàng là hàng hóa cứng quốc tế, giá trị tương đối ổn định. Do đó, khi đồng Việt Nam mất giá, các nhà đầu tư càng sẵn lòng mua vàng để bảo vệ tài sản. Ngoài ra, trong những năm gần đây, Chính phủ Việt Nam đã thúc đẩy "phi đô la hóa", khuyến khích sử dụng đồng Việt Nam trong giao dịch, nhưng nhu cầu đối với vàng như một tài sản thay thế không hề giảm mà còn tăng lên.
III. Phân tích ngành: Những thay đổi cơ cấu của thị trường vàng
1. Việc ngân hàng trung ương mua vàng trở thành xu hướng dài hạn, hỗ trợ mức trung bình giá vàng
Hoạt động mua vàng của các ngân hàng trung ương toàn cầu là một lực lượng hỗ trợ quan trọng của thị trường vàng. Theo dữ liệu của Hiệp hội Vàng Thế giới, trong nửa đầu năm 2026, lượng mua ròng vàng của các ngân hàng trung ương toàn cầu đạt 289 tấn, thiết lập mức cao mới trong cùng kỳ lịch sử. Trong đó, các ngân hàng trung ương của các thị trường mới nổi (như Việt Nam, Ấn Độ, Nga) là những bên mua chính, trong khi các ngân hàng trung ương của các nền kinh tế phát triển (như Fed, ECB) vẫn giữ thái độ quan sát.
Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, mục đích chính của việc mua vàng là đa dạng hóa dự trữ ngoại hối, giảm sự phụ thuộc vào Đô la Mỹ. Bà Nguyễn Thị Hồng, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, đã phát biểu tại cuộc họp báo tháng 7 năm 2026 rằng vàng là "một trong những tài sản dự trữ an toàn nhất", và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sẽ tiếp tục tăng dự trữ vàng. Tuyên bố này đã củng cố niềm tin của thị trường vào vàng, đồng thời thúc đẩy giá vàng Việt Nam tăng.
2. Sự thay đổi hành vi của nhà đầu tư: Nâng cấp từ tiêu dùng sang đầu tư
Một thay đổi cơ cấu khác của thị trường vàng là sự chuyển đổi trong hành vi của các nhà đầu tư. Trước đây, các nhà đầu tư Việt Nam chủ yếu mua vàng cho mục đích tiêu dùng (như trang sức, cưới hỏi), nhưng trong những năm gần đây, nhu cầu đầu tư dần trở thành chủ đạo. Theo thống kê của Hiệp hội Vàng Việt Nam, trong tháng 1-8 năm 2026, doanh số vàng thỏi và vàng miếng chiếm 60% tổng doanh số vàng, trong khi doanh số trang sức chỉ chiếm 40%, giảm 10 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2025.
Nguyên nhân của sự chuyển dịch này chủ yếu có hai điểm: thứ nhất là giá trị đầu tư của vàng đã được công nhận rộng rãi, đặc biệt trong bối cảnh bất ổn kinh tế gia tăng; thứ hai là giá trang sức vàng cao, trong khi vàng thỏi và vàng miếng có tính thanh khoản tốt hơn, phù hợp hơn cho đầu tư. Ngoài ra, chính sách "Tài khoản đầu tư vàng" do Chính phủ Việt Nam đưa ra (cho phép nhà đầu tư vay bằng vàng vật chất làm tài sản thế chấp) cũng đã thúc đẩy nhu cầu về vàng đầu tư. 3. Tỷ lệ nắm giữ ETF vàng đạt mức cao kỷ lục, nhà đầu tư tổ chức tăng cường phân bổ Sự thay đổi về lượng nắm giữ của ETF vàng (Quỹ giao dịch trao đổi) cũng là một chỉ số quan trọng của thị trường. Kể từ năm 2026, lượng nắm giữ ETF vàng toàn cầu đã liên tục tăng, và tính đến ngày 25 tháng 9, lượng nắm giữ đạt 3.200 tấn, lập kỷ lục mới. Trong đó, lượng nắm giữ ETF vàng của Việt Nam (như Vietnam Gold ETF) cũng đã tăng 15%, đạt 50 tấn. Các nhà đầu tư tổ chức (như quỹ, công ty bảo hiểm) là những người nắm giữ chính của ETF vàng, sự gia tăng phân bổ của họ phản ánh sự lạc quan dài hạn của các tổ chức đối với vàng. Đối với nhà đầu tư cá nhân, ETF vàng là một phương thức đầu tư tiện lợi, cho phép họ hưởng lợi từ sự tăng giá của vàng mà không cần nắm giữ vàng vật chất. Do đó, sự tăng trưởng về lượng nắm giữ ETF vàng cũng thúc đẩy sự sôi động của thị trường vàng Việt Nam. IV. Đề xuất thời điểm và chiến lược mua bán 1. Chiến lược ngắn hạn: Theo dõi chính sách và rủi ro địa chính trị, nắm bắt cơ hội biến động Đối với nhà đầu tư ngắn hạn, cần theo dõi chặt chẽ các cuộc họp chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), các sự kiện rủi ro địa chính trị và sự thay đổi tỷ giá VND. Ví dụ, cuộc họp chính sách của Fed vào tháng 10 (dự kiến cắt giảm 25 điểm cơ bản) có thể là chất xúc tác ngắn hạn cho giá vàng; trong khi sự leo thang tình hình Trung Đông có thể dẫn đến biến động mạnh của giá vàng. Ngoài ra, sự biến động tỷ giá VND cũng ảnh hưởng đến xu hướng giá vàng Việt Nam, nhà đầu tư có thể nắm bắt cơ hội bằng cách theo dõi chính sách tỷ giá của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Đề nghị các nhà đầu tư ngắn hạn áp dụng chiến lược "mua khi giá giảm", tức là mua vào khi giá vàng điều chỉnh, tránh đuổi theo giá cao. Ví dụ, khi giá vàng quốc tế điều chỉnh xuống dưới 5200 USD/ounce, có thể tăng tỷ trọng vàng; và khi giá vàng SJC của Việt Nam điều chỉnh xuống dưới 150 triệu VND, cũng có thể cân nhắc mua vào. 2. Chiến lược dài hạn: Vàng là công cụ bảo toàn tài sản, phù hợp để nắm giữ dài hạn Đối với nhà đầu tư dài hạn, giá trị cốt lõi của vàng là bảo toàn tài sản. Trong bối cảnh bất ổn kinh tế gia tăng và lạm phát cao, vàng có thể chống lại rủi ro lạm phát và rủi ro mất giá tiền tệ một cách hiệu quả. Do đó, nhà đầu tư dài hạn có thể coi vàng là một phần của danh mục đầu tư, với tỷ trọng đề nghị từ 5% đến 10%. Đề nghị các nhà đầu tư dài hạn chọn vàng vật chất (như vàng thỏi, vàng miếng) hoặc ETF vàng, tránh mua trang sức vàng (vì trang sức vàng có phần bù cao và tính thanh khoản kém). Ngoài ra, đầu tư định kỳ vào vàng cũng là một lựa chọn tốt, giúp giảm chi phí và phân tán rủi ro. 3. Lưu ý rủi ro: Chú ý biến động tỷ giá và thay đổi chính sách Mặc dù vàng có thuộc tính phòng ngừa rủi ro, nhưng nó cũng tồn tại một số rủi ro. Thứ nhất, sự biến động tỷ giá VND có thể dẫn đến biến động lớn của giá vàng, ví dụ, nếu VND đột ngột tăng giá, giá vàng tính bằng VND có thể giảm. Thứ hai, sự thay đổi chính sách của Fed (như trì hoãn cắt giảm lãi suất) có thể khiến USD mạnh lên, từ đó gây áp lực lên giá vàng. Ngoài ra, sự giảm bớt rủi ro địa chính trị cũng có thể làm giảm tâm lý phòng ngừa rủi ro, từ đó ảnh hưởng đến nhu cầu vàng. Do đó, khi phân bổ vàng, nhà đầu tư cần kiểm soát rủi ro và tránh đầu tư quá tập trung. Nên kết hợp vàng với các tài sản khác (như cổ phiếu, trái phiếu) để đa dạng hóa rủi ro. V. Dự báo xu hướng tương lai: Giá vàng vẫn còn dư địa tăng, nhưng cần chú ý các yếu tố then chốt Nhìn về tương lai, giá vàng vẫn có tiềm năng tăng, nhưng cần chú ý một số yếu tố quan trọng: thứ nhất là nhịp độ cắt giảm lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed); nếu việc cắt giảm bị trì hoãn, có thể sẽ kìm hãm giá vàng; thứ hai là diễn biến rủi ro địa chính trị; nếu tình hình được cải thiện, nhu cầu trú ẩn an toàn có thể giảm; thứ ba là xu hướng tỷ giá của đồng Việt Nam; nếu đồng Việt Nam tiếp tục mất giá, giá vàng có thể tiếp tục tăng. Theo dự báo của Hiệp hội Vàng Thế giới, trong nửa cuối năm 2026, giá vàng quốc tế dự kiến đạt 5500 USD/ounce, và giá vàng SJC tại Việt Nam có thể vượt 155 triệu đồng. Dự báo này dựa trên kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất, tâm lý trú ẩn an toàn toàn cầu và sự mất giá tiếp diễn của đồng Việt Nam. Đối với nhà đầu tư Việt Nam, vàng vẫn là một tài sản đáng để đầu tư. Trong bối cảnh kinh tế hiện tại, vàng có thể bảo vệ tài sản một cách hiệu quả và đối phó với sự không chắc chắn. Vì vậy, khuyến nghị nhà đầu tư nên tăng tỷ trọng vàng một cách phù hợp dựa trên khả năng chấp nhận rủi ro của mình, nắm bắt "cửa sổ cơ hội mua vàng" này.
